Coronacrisis werkt verlammend op uitvaarten

Noordwolde - Je kan niet even meer een arm om elkaar heen slaan, elkaar niet beetpakken. Uitvaarten zijn ineens door de coronacrisis heel klinisch en klein geworden. Het is zeer ingrijpend voor de nabestaanden.

Jan Koopman uit Noordwolde is in de wijde regio een bekende spreker bij afscheidsceremonies. ,,Op de een of andere manier werkt het verlammend. Het is natuurlijk ook extra verdrietig, wel afscheid moeten nemen van een dierbare, maar niet afscheid kunnen nemen op de manier zoals je dat had gewild. Je ziet het onder bijna elke rouwadvertentie: afscheid in besloten kring.’’

Begrip en teleurstelling

Koopman reageert op de nieuwe teksten in rouwadvertenties dat het afscheid alleen in besloten kring plaats kan vinden omdat de branchevereniging van uitvaartondernemers een maximum van dertig aanwezigen heeft opgelegd. En 1,5 meter afstand tussen personen, zonder drankjes of hapjes. Er dreigen zelfs boetes bij uitvaarten waar mensen zich niet aan de regels houden. Er is naast teleurstelling, toch ook wel begrip voor die regels.

Koopman: ,,Ik kwam het in het verleden wel vaker tegen: een levensverhaal vertellen aan een kleine groep, 10, 20, 30 personen. Ook dat kan heel mooi zijn, intiem, zeer persoonlijk. Met uiteraard ook weer muziek die prachtig aansluit op het levensverhaal, dus op het leven van de hoofdpersoon. Het verschil is nu dat er geen sprake is van vrije keuze, we moeten.’’

Ruzie in de familie ligt op de loer. Je zult maar met al je verdriet een kleine groep moeten selecteren als het netwerk heel groot is. De situatie is kortom erg voor de nabestaanden. Ze worden gedwongen na te denken over een herdenking op een ander moment of andere rituelen toe te passen, want je kunt een uitvaart maar één keer goed doen. Dan moet je toch iets anders bedenken, want verbinding zoeken met elkaar is ook nu nog steeds heel belangrijk.

Creatieve oplossingen

Ook Jan Koopman zoekt naar creatieve oplossingen. ,,Met één familie hebben we het opgesplitst in twee delen: eerst een praktische plechtigheid in besloten kring en straks, als het weer mag, een “herdenking in vol ornaat”, zoals de nabestaanden dat graag willen.’’

Hij geeft nog een voorbeeld van een andere indrukwekkende dienst. ,,In de aula waren dertig mensen. Maar langs de route tussen het woonadres en de begraafplaats stonden familieleden en vrienden, steeds met de bekende anderhalve meter ruimte. Daar reed de rouwauto tussendoor. Stil, zwijgend en zeer indrukwekkend.’’

En is er gelukkig tegenwoordig ook de mogelijkheid van “streaming”. De plechtigheid wordt geregistreerd in beeld en geluid en is op datzelfde moment te zien voor familie, vrienden en bekenden over de hele wereld, als zij dat willen. ,,Een aantal crematoria heeft dat al standaard in het pakket.’’

Frustrerend

Maar hoe dan ook is een uitvaart momenteel volgens Koopman frustrerend. ‘Bij het maken van een levensverhaal en het creëren van de plechtigheid wil je het liefst alles doen om de familie te troosten, om het afscheid liefdevol, passend en zelfs “mooi” te maken. Nu moet je beperkingen opnemen in het pakket. En dat wil je niet.’’ Maar ook Jan Koopman en al zijn collega’s in de branche blijven hun best doen om onder lastige omstandigheden een mooi en persoonlijk afscheid te verzorgen.