Samenwerken aan langere levensduur koeien

Wolvega - Gezonde, oude koeien; dat is wat melkveehouders arbeidsplezier geeft. Terwijl actievoerende boeren met hun trekkers vanuit Den Haag weer naar huis toe reden, hielden de dierenartsen van Dierenkliniek Wolvega en DGC De Nieuwe Hanze op woensdagavond hun traditionele, gezellige en nuttige Boerenavond met als titel ‘Lang leve de koe.’

Zo’n 200 melkveehouders kwamen naar de bijeenkomst om tips te krijgen hoe ze hun koeien ouder kunnen laten worden. ‘Het is niet alleen plezierig werken als koeien ouder worden, maar het levert ook het meeste rendement’, startte dierenarts Bas Simons de avond die werd voorgezeten door Geesje Rotgers. Het ouder worden van de koeien begint al bij de jongvee opfok, vertelde dierenarts Linda Tolhoek. ‘Dat begint zelfs al bij de bevruchting van de eicel en de spermacel.’

Bij de zogenaamde epigenetica zorg je als veehouder zo goed mogelijk voor de koe én het ongeboren kalf. ‘Zodat de koe ook daadwerkelijk gaat presteren wat in haar genen ligt verankerd.’ Ook als het kalf eenmaal is geboren legt een hoge groei de basis voor een lang en gezond leven. ‘Hoe harder de kalveren de eerste drie maanden groeien, des te meer melk ze in hun leven produceren’, gaf Tolhoek aan.

Voeding voor gezonde koeien

Op de avond hielden vijf dierenartsen een 15 minuten durende presentatie waarbij ze praktische handvatten gaven. Bauke van der Valk legde de nadruk op de voeding en op het voermanagement. ‘De veerkracht van de koeien is van doorslaggevend belang wanneer je koeien ouder wilt laten worden. Het betekent dat je ze goed moet voeren om productief, gezond en vruchtbaar te houden.’ De dierenarts had een flinke studie gemaakt van de hoeveelheid zetmeel, het eiwit en de structuur in het rantsoen, ook voor koeien die droog staan. ‘In die droogstand begint eigenlijk de volgende lactatie al.’

Overdaad schaadt

Dierenarts Folkert Postma heeft zich het afgelopen jaar wat meer bezig gehouden met de mineralenvoorziening van de koeien, met name koper. ‘Overdaad schaadt’, zo leerde de ervaring. Mede door het onderzoekswerk van Postma zijn de kopergehalten in krachtvoeders verlaagt. ‘Blijf wel controleren via bloedonderzoek, of nog beter met behulp van leverbiopten, of de koeien genoeg mineralen binnenkrijgen’, adviseerde hij zijn veehouders.

De aandacht voor klauwgezondheid is bij veehouders groot. Het is -naast uiergezondheid en vruchtbaarheid- één van de belangrijkste redenen dat koeien niet oud worden. Op tijd handelen, luidde het advies van dierenarts Frank Oort. ‘Snel behandelen betekent snel opknappen.’ Hij adviseerde voetbaden en een goede behandelbox. ‘Als je een koe snel en gemakkelijk kan bekappen doe je het ook eerder.’

Langer meegaan na operatie

Mocht het nu met alle preventieve maatregelen niet lukken, dan is er altijd nog dierenarts Hans Veenstra die tekst en uitleg gaf over een aantal chirurgische ingrepen, operaties dus. ‘Zodat je koeien niet hoeft af te voeren, maar ze nog een paar lactaties langer mee kunnen gaan’, hield hij het geïnteresseerde publiek voor.

‘Met name de simpel uit te voeren kijkoperaties hebben een hoge succeskans.’ Dat daar een prijskaartje aanhangt begrepen de veehouders. ‘Maar een koe die langer op het bedrijf blijft levert ook weer melk op. Zo verdient ze de behandeling weer terug. Als veehouder ben je dan vooral blij dat zo’n koe na ziekte opknapt en weer gemakkelijk in de veestapel meedraait.’